Bij het sluiscomplex Helmond in de Zuid-Willemsvaart waren de stalen sluisdeuren aan vervanging toe. Rijkswaterstaat vroeg Movares om een variantenstudie uit te voeren en een methode te ontwikkelen om het onderhoud slimmer, veiliger en voorspelbaarder te maken.

Periodieke inspectie sluisdeuren

Sluisdeuren worden periodiek geïnspecteerd. Als ook controle van de onderdraaipunten nodig is, worden de deuren uit de deurkassen gehesen en vindt een onderwaterinspectie plaats. Movares was betrokken bij alle projectfasen van dit vervangingsproject. Daarbij ontwikkelde Movares volgens het conceptvoorstel van Rijkswaterstaat binnen een bouwteamachtige samenwerking met Rijkswaterstaat, Van den Biggelaar en Van der Zalm Metaalindustrie een innovatieve methodiek om het onderhoud van de onderdraaipunten veiliger, slimmer en voorspelbaarder te maken.

Variantenstudie sluisdeuren Helmond

De Zuid-Willemsvaart ligt om Helmond heen met een bypass. In die bypass bevindt zich een sluis met een verval van circa zes meter die is voorzien van twee sets stalen puntdeuren in het boven- en benedenhoofd. Deze deurensets bleken aan vervanging toe. Movares kreeg de opdracht van Rijkswaterstaat om het contract voor de vervanging op te stellen. De planning was strak: de nieuwe sluisdeuren moesten eind 2025 geplaatst zijn.  Om dit allemaal te realiseren, hebben we een reeks zorgvuldig afgestemde werkzaamheden uitgevoerd:

• Opstellen van contract en aanbestedingsdossier
• Uitvoeren van een variantenstudie voor nieuwe sluisdeuren
• Vergelijking tussen stalen deuren en VVK‑deuren (vezelversterkt kunststof)
• Bepalen van klanteisen en ontwerpuitgangspunten
• Maken van referentieontwerpen, MKI‑berekening en SSK‑raming

Uit zowel de kwalitatieve als kwantitatieve analyse bleek dat in deze situatie, waar alleen de deuren werden vervangen, staal duidelijk de beste keuze is. Vooral op duurzaamheid scoorde het materiaal beter dan vezelversterkt kunststof, waardoor het een lagere MKI-waarde oplevert.

Innovatieve meetmethodiek voor sluisdeuren

Binnen het gezamenlijke bouwteam is ook een nieuwe monitoringsmethodiek ontwikkeld voor sluisdeuren. Op basis van het conceptvoorstel van RWS voor voorspellend onderhoud van taatsconstructies heeft geodetische meetstrategie en vermogensmetingen uitgewerkt en toegepast. Het doel is beter voorspellend onderhoud te kunnen doen, oftewel predictive maintenance. Deze slimme meting levert real-time data over slijtage en belasting van moeilijk bereikbare onderdelen, zoals onderdraaipunten van sluisdeuren. Uit de verschillen in de periodiek opgehaalde data is af te leiden of er sprake is van (vroegtijdige) slijtage en/of schade van de taatsconstructie. De verwachting is immers dat in de loop der tijd de meetresultaten door deurslijtage wijzigen. Aan hand van die gegevens is vast te stellen op welk moment onderhoud noodzakelijk is.

Met deze voorspellende aanpak worden beheer en onderhoud van sluizen en waterbouwkundige kunstwerken proactief en efficiënt georganiseerd. Dit leidt tot:

• aanzienlijke kostenbesparingen,
• minder hinder voor de scheepvaart,
• hogere betrouwbaarheid en veiligheid van waterbouwkundige assets.

De monitoringsmethodiek vormt daarmee een belangrijke stap richting duurzaam assetmanagement en versterkt de toekomstbestendigheid van onze waterbouwkundige infrastructuur.