De monumentale perronkappen van Station Groningen en Station Leeuwarden hebben de Nationale Staalprijs 2026 gewonnen in de categorie Hergebruiksprijs. Ook de circulaire fietsenstalling bij Station Dordrecht was genomineerd voor deze prestigieuze vakprijs. Een mooie erkenning voor het vakmanschap, de technische expertise en de duurzame oplossingen van Movares en onze projectpartners.
Twee prijzen voor historisch spoorwegerfgoed
De Nationale Staalprijs bekroont toonaangevende staalprojecten in Nederland die uitblinken in onder meer ontwerpkwaliteit, innovatie, duurzaamheid en vakmanschap. Dat Movares met twee projecten de Hergebruiksprijs wint, onderstreept het belang van zorgvuldig herstel en het behoud van bestaande constructies.
Bij zowel Station Groningen als Station Leeuwarden stond de constructieve veiligheid van de monumentale perronkappen onder druk. Corrosie, materiaalschade en aangetaste constructieonderdelen maakten ingrijpend onderzoek en herstel noodzakelijk. Tegelijkertijd moest het historische karakter van de stations behouden blijven en moesten de stations veilig en operationeel blijven.
Movares speelde bij beide projecten een belangrijke rol: van schadeanalyses en materiaalonderzoek tot het integrale ontwerp en de uitvoeringsbegeleiding. Door specialistische kennis van historische ijzer- en staalconstructies te combineren met een zorgvuldige aanpak, konden de monumentale perronkappen worden hersteld en behouden voor toekomstige generaties.
De kennis die bij beide projecten is opgedaan, draagt bovendien bij aan het behoud van vergelijkbare historische constructies in Nederland.
Station Leeuwarden: uniek erfgoed behouden
De monumentale perronkappen van Station Leeuwarden dateren uit 1891 en bevatten de enige nog constructief functionerende sikkelspanten van Nederland. Deze bijzondere ijzerconstructies vormen een uniek onderdeel van de Nederlandse spoorweggeschiedenis.
Toen tijdens regulier onderhoud ernstige corrosie, gebroken gietijzeren onderdelen en problemen met de funderingen aan het licht kwamen, bleek de constructieve veiligheid in het geding. Het was de uitdaging om het rijksmonument te behouden en tegelijkertijd het drukke station veilig en bruikbaar te houden.
Movares verzorgde de eerste schadeanalyses, de noodzakelijke noodmaatregelen en het integrale ontwerp voor de renovatie van zowel de perronkappen als het stationsgebouw. Uitgebreid materiaalonderzoek, onder meer in samenwerking met Dekra en de TU Eindhoven, maakte het mogelijk om verantwoorde hersteloplossingen te ontwikkelen. Zo konden oorspronkelijke constructieonderdelen waar mogelijk worden behouden en waar nodig worden vervangen.
Ook de oorspronkelijke detaillering en kleurstelling zijn teruggebracht. Het resultaat is een veilig en toekomstbestendig station waarin de historische uitstraling behouden is gebleven.
De Nationale Staalprijs 2026 in de categorie Hergebruiksprijs is een mooie erkenning voor de specialistische kennis, het onderzoek en de samenwerking die dit project mogelijk hebben gemaakt.
Station Groningen: versterken met respect voor het monument
Ook de monumentale perronkappen van Station Groningen, gebouwd in 1896, hebben de Nationale Staalprijs 2026 in de categorie Hergebruiksprijs gewonnen.
De constructie verkeerde jarenlang in een zorgelijke technische staat. Corrosie had onderdelen aangetast en op verschillende plekken waren onderdelen van de hoofddraagconstructie gebroken. Om de overkapping te behouden, waren herstelmaatregelen en aanpassingen aan bestaande onderdelen noodzakelijk.
De uitdaging was om de constructie weer veilig te maken zonder het monumentale karakter aan te tasten. Movares was vanaf de eerste inspecties en tijdelijke noodmaatregelen tot en met het definitieve ontwerp en de uitvoeringsbegeleiding intensief betrokken. Het constructieve en esthetische ontwerp is volledig door Movares ontwikkeld.
Omdat historische ijzerconstructies andere materiaaleigenschappen en verbindingstechnieken hebben dan moderne staalconstructies, was aanvullend materiaal- en conserveringsonderzoek essentieel. Samen met kennispartners, waaronder Dekra Rail en de TU Eindhoven, is onderzocht welke herstelmethoden verantwoord konden worden toegepast.
Met een zorgvuldig herstelontwerp is de constructie versterkt zonder dat de aanpassingen het historische beeld nadrukkelijk veranderen. Daarmee kunnen de monumentale perronkappen behouden blijven en opnieuw vele jaren meegaan.
De aanpak in Groningen en Leeuwarden heeft bovendien bijgedragen aan een bredere bewustwording van het belang van goed onderhoud en behoud van vooroorlogse stationskappen. De opgedane kennis vormt een voorbeeld voor vergelijkbare renovatieprojecten in Nederland.
Samen werken aan behoud en vernieuwing
De twee gewonnen prijzen en de nominatie voor de fietsenstalling Dordrecht laten zien hoe uiteenlopend de mogelijkheden van staal zijn. Van het behouden van historische constructies tot het ontwikkelen van circulaire gebouwen: met specialistische kennis, zorgvuldig ontwerp en intensieve samenwerking ontstaan oplossingen die waardevol zijn voor de toekomst.
Movares is trots op alle betrokken collega’s en projectpartners die deze projecten mogelijk hebben gemaakt. Samen werken we aan toekomstbestendige infrastructuur en gebouwen, met oog voor innovatie, duurzaamheid én het behoud van ons erfgoed.